Thảm họa do thiếu ý thức

TNLĐ thực sự là thảm họa giáng xuống nhiều gia đình công nhân. Theo báo cáo của 63 tỉnh, thành, năm 2013, cả nước xảy ra hơn 6.600 vụ TNLĐ, làm 6.887 người bị nạn; trong đó có 626 người chết và trên 1.500 người bị thương nặng; tổng thiệt hại về vật chất khoảng 71,85 tỉ đồng.

Riêng cháy nổ, trên toàn quốc xảy ra gần 2.700 vụ, tăng hơn 900 vụ so với năm 2012; làm chết hơn 100 người, bị thương gần 200 người; thiệt hại về tài sản ước tính giá trị gần 1.700 tỉ đồng. Tuy nhiên, trên thực tế, số vụ TNLĐ và số người chết có thể còn lớn hơn nhiều.

TS Đỗ Trần Hải - Viện trưởng Viện Nghiên cứu Khoa học kỹ thuật Bảo hộ lao động (KHKT BHLĐ) - cho rằng, việc đánh giá về nội dung, kết quả đạt được và tồn tại của công tác chăm lo, bảo vệ sức khỏe và tính mạng của CNLĐ chưa đầy đủ.

Hiện mới chỉ có 5% số DN hằng năm báo cáo về số vụ TNLĐ xảy ra, nên kết quả thống kê xa rời thực tế. Công tác truyền thông về BHLĐ cũng còn quá hạn chế.

Có thể thấy, nguyên nhân chủ yếu của phần lớn các vụ TNLĐ là do người sử dụng LĐ không xây dựng quy trình, biện pháp làm việc an toàn; không huấn luyện, trang bị phương tiện bảo vệ cá nhân. NLĐ cũng có nhiều vi phạm về quy trình làm việc an toàn. Ngoài ra, công tác thanh tra, kiểm tra, xử lý các vụ TNLĐ nghiên trọng, chết người còn chậm nên hiệu quả ngăn ngừa chưa cao.
Theo nhiều cán bộ CĐ nhận xét, thì những quy định về ATVSLĐ đang bị một bộ phận phớt lờ nhưng lại rất khó xử lý. Ông Vũ Anh Đức - Phó trưởng ban Chính sách - Pháp luật Tổng LĐLĐVN - cho biết, hiện nay lực lượng an toàn vệ sinh viên (ATVSV) tuy đã có nhiều cố gắng, nhưng để làm tốt chức trách nhiệm vụ thì vẫn còn phải tập huấn nhiều. Điều quan trọng nữa là, họ phải thể hiện được bản lĩnh của mình đối với người sử dụng LĐ trong công tác ngăn ngừa và xử lý sự cố mất ATVSLĐ.
Cần xây dựng văn hóa an toàn

Trong lễ phát động hưởng ứng Tuần lễ quốc gia về ATVSLĐ-PCCN năm 2014 tổ chức tại TP.Hà Nội mới đây, ông Soma Katsoyoshi - TGĐ Cty Canon Việt Nam - đã phát biểu về văn hóa Cty: "Không an toàn không sản xuất". Chia sẻ về vấn đề này, bà Nguyễn Trần Phượng Trân - Phó Chủ tịch LĐLĐ TPHCM - cho rằng, để bảo đảm ATVSLĐ, nguyên tắc phòng ngừa phải được đặt lên hàng đầu.

Mỗi DN nên xây dựng văn hóa an toàn như một bộ phận cơ bản, chính yếu của văn hóa DN. Xây dựng văn hóa an toàn là thực hiện trách nhiệm xã hội của DN về an toàn và sức khỏe cho NLĐ. TS Phạm Thị Bích Ngân - Phó Giám đốc Trung tâm Sức khỏe nghề nghiệp (Viện Nghiên cứu KHKT BHLĐ) - cũng cho rằng, các cơ quan, đơn vị, DN cần phải xây dựng và thực hiện tốt văn hóa an toàn.

Trong đó, đảm bảo được các đặc trưng của văn hóa an toàn là: Văn hóa hiểu biết (hiểu biết về con người, kỹ thuật, các yếu tố môi trường, tổ chức của cả hệ thống sản xuất đang vận hành); văn hóa báo cáo (báo cáo minh bạch, không giấu giếm, gian dối), văn hóa ứng xử (không khí làm việc thân thiện, không đổ lỗi cho người khác), văn hóa linh hoạt (linh hoạt hơn trong ứng xử với từng tình huống), văn hóa học hỏi (biết cách rút ra các kết luận đúng đắn và sẵn sàng áp dụng để cải thiện tình thế), trân trọng những phát hiện do văn hóa an toàn tạo ra.

“Văn hóa an toàn phải có quy chuẩn và được triển khai thực hiện nghiêm túc, thường xuyên. Làm được như thế sẽ ngăn ngừa và từng bước đẩy lùi được TNLĐ” - ông Vi Văn Nghĩa - Chủ tịch LĐLĐ tỉnh Bắc Kạn - khẳng định.
XUÂN TRƯỜNG (LĐ) - Số 65